مىدهيد . اما كار به اين‌جا رسيده غفلة طهران بيائيد من صلاح نمىدانم . سه ماه نقلى ندارد . پس جوش‌وخروش نداشته باشيد . سعى كنيد كاغذ خوبى بنويسيد مهرماه خانم راضى به آمدن شود و يا اگر تمام خيالات خودتان نه فورى بعد از دو سه روز فكر جمع كرديد و مصمم آمدن شديد عريضهء رسمى استعفا مستقيما به حضرت و الا بنويسيد . اما نه فورى زيرا مىدانم تصور خواهيد كرد كه بدبخت‌تر از همه [ هستيد ] و زندگانى كسى سخت‌تر از شما ندارد . اما همچو نيست . بسا مردم كارشان از شما بهتر و بسا مردم بدتر است . البته از دو جهت اوقات شما تلخ و يأس حاصل مىكند ، يكى از حرف‌نشنوى زن جديد ، ديگرى از فرمايشات حضرت و الا . از روى حقيقت شب بسيار سختى بر شما مىگذرد . حق هم داريد . پس من سعى مىكنم اين شب سخت را تا يك درجه براى شما سهل كنم . مسئله زن . در آذربايجان كه بودم هم‌سال حاليهء شما بودم و تا دو ماه كه زن هيچ نديدم خيلى خوشحال و متشكر بودم كه الحمد للّه زن نيست . از آن گذشته مىتوانيد صيغهء مشروع در الموت گرفته و پشت‌پا به طهران و تمام اين ناملايمات بزنيد . رشتهء مطالب از دست شما رفته ديگر عجالتا نظم لازم ندارد . از بابت اولاد و خانمها كه آسوده هستيد . آنها ماشاء اللّه همه پاك‌دامن و معقول و خوب هستند . خودشان را خوب نگاه داشته‌اند . نزهت خانم زن خانه‌دار . « اكونوم « 1 » » صحيحى از ميان درآمده و با كمال قدرت خانه را اداره مىكند . وانگهى حالت حاليهء ملك‌آرا را نگاه كنيد ، بدتر از شماست ، شعاع الدوله « 2 » خيلى بدتر . سه چهار صيغه‌اش به تحريك پسرهايش فرار كرده در نظميه و كميسرى رفته‌اند . پادشاه پرتگال از شما حالش بدتر است ، عيال هم هيچ ندارد . محمد على ميرزا از شما سرگردانتر . سلطان عبد الحميد خراب‌تر . اما مسئله تب ونويه كه مىبايستى اول كاغذ احوال‌پرسى بكنم و از شدت شعور به آخر انداختم آن را گنه‌گنه و حركت و ورزش رفع مىكند . خدا را به شهادت مىطلبم از بابت گرفتارى شما به قدرى متألم و به قدرى افسرده شده‌ام كه حساب ندارد . اما مقابل سختى و صدمات كه از مرگ‌ومير به خودم وارد آمده اينها را براى شما سهل‌تر مىدانم زيرا اينها چاره دارد آن نداشت .

--> ( 1 ) . صرفه‌جو - econome ( 2 ) - شعاع الدوله - حاجى سليمان ميرزا فرزند فريدون ميرزا فرمانفرما پسر پنجم عباس ميرزا وليعهد . ( مسعود سالور )